
[1]خسرو سلجوقي مديركل هدايت و توسعه كارآفريني اعلام كرد:
ايجاد شركتهاي مشاوره و توسعه كارآفريني در سراسر كشور
85/1020
اشاره
در هفته گذشته خبري از قول مديركل هدايت و توسعه كارآفريني وزارت كار و امور اجتماعي در رسانهها منتشر شد مبني بر اينكه 5 هزار شركت مشاوره و توسعه كارآفريني در سراسر كشور ايجاد ميشود.
خسرو سلجوقي اين خبر را در جلسهي كميتهي راهبردي كنفرانس ملي توسعه كارآفريني به خبرنگار ستاد خبري اين كنفرانس داد و تأكيد كرد مسأله اشتغال و كارآفرني در كشور ما، موضوعي فرابخشي است و لازم است تمام دستگاهها براي توسعه آن با تمام قوا وارد عرصه شوند. به همين بهانه به سراغ ايشان رفتيم و چند و چون اين طرح را جويان شديم.
سلجوقي در حال حاضر مديركل هدايت و توسعه كارآفريني وزارت كار است و يكي از اعضاي اصلي كميته راهبردي كنفرانس ملي توسعه كارآفريني در ايران است. در ادامه گفت و گو با ايشان را ميخوانيد:
آقاي سلجوقي لطفاً بفرماييد در حال حاضر در وزارت كار و امور اجتماعي در زمينه كارآفريني مشغول چه كارها و برنامههايي هستيد و در امور طرح ايجاد شركتهاي مشاوره و توسعه كارآفريني نيز برايمان توضيحاتي ارائه فرماييد.
ببينيد، يكي از عمدهترين مشكلات ما كه مرحوم دكتر حسين عظيمي نيز بر آن تاكيد زيادي داستند، نهايي است كه جاي آنها در نظام اقتصادي ما خالي است. ايشان بدرستي ميگفتند كه ما هنوز نهادهايي كه به معناي واقعي كلمه نهادهاي سياسي، اجتماعي، فرهنگي و علمي كه بتوانند بحث و ؟ در جامعه بشوند. من هم معتقدم در كشور ما و در عرصه كارآفريني جاي خالي اين نهادها بسيار احساس ميشود.
يكي از كارهايي كه ما در وزارت كار و امور اجتماعي شروع كردهايم، پرداختن به اين نهادها و ايجاد آنهاست. يكي از اين نهادها كه ما به آنها نياز داريم، نهادهاي مشاوره است كه تحت عنوان شركتهاي مشاوره و توسط كارآفرني از آنها ياد ميكنيم، ما در نظام كلان اقتصادي كشور محلهاي مشخص زيادي براي ايجاد و راهاندازي سدها و نيروگاهها و همچنين شركتهاي مشاوره و پيمانكار بزرگي داريم. اما در زمينه كارهاي كوچك و بنگاههاي كوچك و متوسط اقتصادي و زودبازده شركتهاي مشاور به آن معنا نداريم، در اين راستا در حال حاضر در وزارت كار در حال برنامهريزي هستيم تا شركتهاي مشاوره و توسعه كارآفريني را در كشور راهاندازي كنيم و براساس برآوردي كه انجام دادهايم ميتوانيم حدود 5 هزار شركت مشاوره و توسعه كارآفريني در كشور ايجاد و راهاندازي كنيم.
از آنجا كه خود وزارت كار نميتواند با امكانات موجود، با 5 هزار شركت تعامل داشته باشد، از عامل واسطهاي بنام "عامل چهارم" استفاده كردهايم. در واقع شركتهاي مشاوره و توسعه كارآفريني از طريق 20 تا 25 شركت مادر كه نقش عامل چهارم را بازي ميكنند، راهاندازي شده و هدايت و نظارت ميشوند.
وظیفه شرکتهای عامل چهارم به طور مشخص چیست؟
شرکتهای عامل چهارم، شرایط احراز ایجاد شرکتهای مشاوره و توسعه کارآفرینی را ارزیابی میکنند.
از سوی دیگر شرکتهای مشاوره و توسعه کارآفرینی نیز در شناسایی کارآفرینان فعال میشوند، بعد از شناسایی کمک خواهند کرد تا گروه کارآفرین شکل بگیرد همچنین کمک میکنند تا برنامه کسب و کار کامل شود، بثت حقوقی آنها در مراجع قانونی صورت بگیرد و بعد کمک میکنند تا این کارآفرینان آموزشهای تخصصی، مدیریت و کارآفرینی مورد نیاز سپری کنند. و در نهایت بحث تامین مالی و بازاریابی برای شرکتها، اقدامات لازم را انجام میدهند.
شما خبر دارید که قرار است 5هزار شرکت در سراسر کشور راهاندازی کنید لطفاً بفرمایید اینکار بر اساس نیاز سنجی و مطالعه قبلی صورت میگیرد؟
بر اساس مطالعات و برآوردها ما به این نتیجه رسیدیم که 20 الی 25 رشته میتوانیم نقش عامل چهارمی را برای شرکتها تعریف کنیم از سوی دیگر در کل کشور 500 شهرستان داریم، حال اگر در همه این رشتهها مثل کشاورزی، معدن، گردشگری، صنعت و ... که مجموعاً 20 الی 25 رشته است، یک شرکت راه اندازی شود میتوان در هر شهرستان 20 الی 25 شرکت در زمینههای مختلف راهاندازی کرد.
مفهوم عامل چهارم که گفتید از کجا پیدا شده و چگونه به ادبیات کارآفرینی راه یافته است؟
در نظام برنامه به بودجه کشور در اجرای پروژهها مثلث سه ضلعی داشتیم که یک ضلع آن کارفرما بود و ضلع درم و سوم آن را هم پیمانکار و مشاور تشکیل میداد. سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور بعد از مدتی ضلع چهارمی به این سه ضلع اضافه کرد و نام آن را عامل چهارم گذاشت. این عامل چهارم به پیمانکار و مشاور در اجرای پروژهها کمک میکرد و در واقع عامل چهارم درکنار دو ضلع دیگر به کارفرما کمک میکرد. این واژه از اینجا اقتباس شده ولی اهدافی که ما در وزارت کار و امور اجتماعی دنبال میکنیم دقیقاً همان چیزی نیست که در سازمان مدیریت و برنامهریزی به کار گرفته میشود.
طرح ایجاد شرکت های مشاوره و سرمایه گذاری در حال حاضر در چه مرحلهای از اجرا قرار دارد؟
در حال حاضر سه عامل چهارم در بخشهای کشاورزی، معدنی و بخش عمومی شکل گرفته و ما درحال مذاکره هستیم تا عامل چهارم در سایر زمینهها و رشتهها نیز ایجاد کنیم تا به آن رقم 20 تا 24 عامل که اشاره کردیم، برسیم.
این پروژه چه تعداد شغل در کشور ایجاد خواهد کرد؟
ببینید، هدف ما از راه انداری اینگونه شرکتهای مشاوره و کارآفرینی، صرفاً اشتغال نیست، ایجاد این شرکتها در واقع توجه به ایجاد نهادهایی است که باید در بحث کارآفرینی تشکل بگیرد، چون این نهادها در عرصه کارآفرینی مهم و حیاتی هستند. راه اندازی این بنگاهها قطعی بسترساز مناسبی در عرصه اشتغال خواهند بود.
این ایده چگونه شکل گرفت؟
ایده این پروژه شایه به سال 67 برگردد زمانیکه فردی به من مراجعه کرد و گفت سرمایهای دارد که نمیداند آن را در چه زمینهای باید بهکار بیندازد و من آن موقع نتوانستم مشاورهای را به آن فرد ارائه کنم که بتواند برایش مفید واقع شود.
البته بعدها سفارش ما به سازمان صنایع کوچک این بود که ما تعداد شرکتهای مشاوره و کارآفرینی کوچک و بزرگ در کشور ایجاد کنیم. به هر حال این ایده سالها بدون کاربرد بود تا ایکه وزیر محترم کار این ایده را در برنامه وزارت کار به کار انداخته است.
در کشورهای دیگر هم این مدل به روشهای مختلف وجود دارد و اجرا میشود.
وظایف اصلی شرکتهای مشاوره و کارآفرینی چیست واین نهادها چه خدماتی ارائه خواهند کرد؟
این شرکتها وظایف مختلفی دارند، اولاً کمک میکنند گروههای کارآفرین در رشتهها و زمینههای مختلف شکل گیرد ثانیاً کمک میکنند برنامه و طرح کسب و کار آنها آماده شود ثالثاً: آموزشهای لازم را برای آنها ارائه میکنند. رابعاً: برای آنها تامین سرمایه میکنند و مشاورههای لازم را به آنها ارائه میکنند. و بطور کلی مسیر را در جهت ایجاد بنگاههای اقتصادی هموار میکنند.
یکی از بحثهایی که اخیراً دربحثهای مرتبط با کارآفرینی بروی آن تاکید میشود، نهاد سازی در کنار فرهنگ سازی است، وزارت کار این دو مقوله را چگونه دنبال میکند؟
در بحث نهاد سازی، همین ایجاد شرکتهای مشاوره کارآفرینی یکی از شیوههاست، از سوی دیگر در بحث فرهنگ سازی علاوه بر تعامل سازنده با رسانهها، وزارت کار و امور اجتماعی تلاش میکند تا بجای معاونتهای اشتغال در سازمانها و وزارتخانهها، دفاتر توسعه کارآفرینی شکل بگیرد. حال این دفاتر قرار نیست در حد یک اتاق و یا یک تابلو در وزارتخانهها باشد بلکه بحث ما بحث اولویت کارآفرین، سازمان کارآفرین و نیروی انسانی و حتی کارمندکارآفرین است تا همه اجزا به گونهای کارآفرین شوند و نقش کارآفرینی را ایفا کنند.
حتی ما در جشنواره کارآفرینان برتر نیز هم از سازمانهای برتر کارآفرین و هم از افراد حقیقی در بحث کارآفرینی تقدیر کردیم.خوشبختانه در بحث کارآفرینی با جهاد دانشگاهی نیز همکاری خوبی شروع شده و همانگونه در بحث مهارتهای هفتگانه و آموزش کارکنان دولت، جهاد دانشگاهی پیشگام بود، در بحث کارآفرینی و نیز با همکاری جهاد دانشگاهی دورههای NFTE به عنوان دورههای ویژه آموزش کارآفرینی در سمت ترجمه و تدوین است که قرار است با همکاری موسسه کارو تامین اجتماعی، سازمان آموزش فنی و حرفهای و آموزش و پرورش اجرا شود.
نقش محوری وزارت کارو امور اجمتاعی در بحث دفاتر کارآفرینی چگونه است؟
نقش اصلی در بحث کارآفرینی و اجرای برنامههای مختلف در دفاتر توسعه کارآفرینی، بر عهده خود سازمانهاست وزارت کار وامور اجتماعی در واقع این فعالیتها را مانیتورینگ خواهد کرد و گزارشهای نهایی را در این زمینه به رئیس جمهوری و دفتر مقام معظم رهبری ارسال خواهد کرد. همچنین تلاش میکنیم تا در بحث کارآفرینی از دوباره کاریها و موازی کاریها جلوگری و خودداری گردد.