نگاهی به صنایع دستی ارد بیل با زیر اندازها و بافته های رنگارنگ با ویژگی های منحصر(3)

(539 كلمه مجموعاً در اين متن موجود است)
(613 بار خوانده شده است)  

  نگاهی به  صنایع دستی ارد بیل با زیر اندازها و بافته های رنگارنگ با ویژگی های منحصر(3)

85/9/30

ورنی ‌های توليد استان اردبيل معمولاً در زمينه رنگ‌های لاکی، سرمه‌ای، کرم، سفيد، پيازی، آبی روشن با نقش حيوانات در وسط و حاشيه‌ای حداکثر به عرض20 در طرفين است. به طور معمول ورنی در همه اندازه‌های پشتی، پادری، قاليچه، کناره، مسند و قالی بر حسب نياز بازار توليد می شود .
جاجیم بافی
جاجيم يکی از قدیمی ترین پارچه‌های دستباف ايران است که يکی از مراکز عمده توليد آن در استان اردبيل و مخصوصاً در روستاهای کناره رودخانه قزل اوزن در شهرستان خلخال (روستاهای نمهيل و برندق) است که تا سال‌های نه چندان دور گذشته نيز متقاضيان و خواستاران زيادی داشته و امروزه نيز تعداد خريداران و علاقه‌مندان افزوده شده است. هر چند امروزه نيز در بسياری از مناطق روستايی و عشايری کشورمان توليد آن مرسوم و متداول است ولی مهم ترین مراکز توليد آن در استان اردبيل واقع شده است. دستگاه جاجيم‌بافی مانند دستگاه بافت گليم است و عملکرد آن نيز همان‌گونه است. البته دستگاه جاجيم‌بافی و گليم‌بافی و فرش‌بافی بين عشاير به صورت محلی است و شبيه دستگاه‌های جاجيم‌بافی و گليم‌بافی در روستاها يا شهرها نيست. دستگاه‌های جاجيم‌بافی در بين عشاير منطقه اردبیل به صورت افقی است و چله‌کشی بين دو چوب که با فاصله‌ای مشخص از هم روی زمين قرار دارند، انجام می شود و کوجی(برای زير و رو کردن تارها) توسط سه چوب افقی که از بالا به هم متصل شده‌اند، بر روی تارها قرار گرفته و تارها را زير و رو می کند و مانند گليم بافته می شود(توسط پودهای رنگی) و معمولاً گليم بافت ساده و سفيدی که ابتدای همه گليم‌ها موجود است در همه جاجيم‌ها موجود نيست و در اطراف آن نيز شيرازه پيچی وجود ندارد. در حقيقت جاجيم محصولی است مانند پارچه با بافت گليم.
مهم ترین مصرف جاجيم در گذشته به صورت استفاده از آن به عنوان روکرسی، اجاق قراقی(با دوختن جاجيم بر روی نمد به عنوان زيرانداز گرم در کناره اجاق‌های عشاير استفاده می ‌شد) مرسوم بوده است. در حال حاضر از جاجيم برای تهيه پشتی، کيف، ساک، رومبلی، روکش صندلی، روتختی و ...در ابعاد مختلف استفاده می شود. جاجيم به عنوان زيرانداز و با طرح‌های هندسی زيبا متقاضيان فراوانی در بازارهای داخلی و خارجی دارد. مهم ترین مواد اوليه مصرفی در توليد جاجيم، نخ پشمی الوان است که ممکن است نخ پشمی به صورت رنگ شده از کارخانه ها خريداری و يا به شيوه سنتی در کارگاه‌های کوچک رنگرزی شده مورد استفاده قرار بگیرد.
جاجيم بافی بدون استثناء در تمامی نقاط شهری، روستايی و عشايری استان به صورت پراکنده بافته می شود و همه ی طرح و نقشه و نحوه ی بافت در همه جا يکسان است ولی روستاهای بخش رستم خلخال به علت بافت ظريف و زيبا با عرض 20 الی 30 سانتی متر و طول بيش از 40 متر و داشتن توليد زياد عمده‌ترين منطقه توليد جاجيم به شمار می ‌روند.



گلیم بافی
استان اردبيل از جمله مناطق مهم گليم‌بافی ايران نیز به شمار می ‌رود و گليم‌های آن در دنيا مشهور و علاقه‌مندان و خواستاران داخلی و خارجی زيادی دارد. نقوش و رنگ‌های متنوع و طرح‌های زيبا جلوه‌ای خاص به گليم‌های بافته شده در منطقه بخشيده است.