بومي سازي فناوري ، شاهراه حركت به سوي توسعه(2033 كلمه مجموعاً در اين متن موجود است) (720 بار خوانده شده است)  بومي سازي فناوري ، شاهراه حركت به سوي توسعه
1385/08/15
عصر حاضر ، عصر دگرگوني هاي شگرف در فناوري است آن چنان كه حيات در چنين عصري مستلزم عمق بخشيدن به اطلاعات و توليد افكار و انديشه هاي نو با استفاده از ابزاري به نام دانش مي باشد ، دانشي كه به ايجاد خلاقيت و نوآوري به عنوان يك نياز استراتژيك و ضروري براي پيشگامي در عرصه رقابت پذيري و گسترش آن مي نگرد .
در حقيقت مديريت نوآوري ، فرآيندي است كه از طريق تركيب و يكپارچگي اجزاي مختلف دانش به پديد آوردن بديهيات مي پردازد .
مهندس حيدري نيا از جمله كساني است كه تا به امروز كوشش هاي زيادي را در اين زمينه انجام داده و ثمره آن را مي توان در شركت فناوري نوين اليما مشاهده نمود . او با سرمايه اندك و با اتكاء به نيروي دانش خود در دوران دانشجويي در دانشكده مهندسي نساجي دانشگاه اميركبير با هدف اثبات توانمندي هاي خود و در نظر گرفتن منافع اقتصادي ساخت دستگاه استحكام سنج اليما را آغاز نمود .
آنچه مي خوانيد حاصل گفت و گوي ما با ايشان است .
ابتدا در مورد اينكه چگونه وارد كار ساخت شديد توضيحاتي را بدهيد ؟
تقريباً از اوايل دوره دبيرستان متوجه شدم از كار ساخت لذت مي برم و با همين هدف بر مبناي علومي كه ياد مي گرفتم چيزهايي مي ساختم ، تقريباً سال اول ، تمام ساخته هاي من در حد اسباب بازي بود ، اما وقتي وارد مبحث نور شديم پس از ساخت چند دستگاه ضعيف طراحي براي يك نوع ميكروسكوپ به ذهنم رسيد . وقتي با يكي از آشنايانم كه در دانشگاه ، فيزيك تدريس مي كرد مطرح كردم كم كم متوجه شدم احتمالاً اين كار قبلاً انجام نشده ( اين دستگاه با نام ميكروسكوپ يا بزرگنمايي متغيير پيوسته يكي از طرح هاي برگزيده جشنواره بين المللي خوارزمي شد ) و اين سبب شد جسارتم براي طراحي و ساخت زياد شود و تقريباً از همان موقع برنامه زندگي من مشخص شد ، اگر چه فراز و نشيب هايي داشت .
مراحل اوليه شكل گيري استحكام سنج و علت انتخاب اين طرح چه بوده است ؟
متأسفانه نظام آموزشي دانشگاه مشكلاتي دارد كه به سبب آن خلاقيت كه از ويژگي هاي بديهي انسان در مقابل موجودات است ، به اتفاقي نادر بين دانشجويان تبديل شده ، من هم مانند اكثر دانشجويان دچار روزمرگي شدم تا نوبت به پروژه رسيد ، يكي از دستگاه هاي آزمايشگاهي كه بارها مورد نياز ما شد همين استحكام سنج بود . ما با دستگاهي ساخت انگليس كار مي كرديم كه تازه خريداري شده بود از بهترين ها در نوع خود بود .
در هنگام استفاده موارد متعددي به ذهنم رسيد كه مي توانست كار را به نحو بهتري انجام دهد و بر مبناي آن شروع به طراحي و ساخت دستگاهي كردم كه عيوب آن دستگاه را نداشته باشد ، براي آن مجبور شدم در زمينه الكترونيك ، ماشينكاري و برنامه نويسي مطالعه كنم ( اگر چه كه قبل از آن در اين موارد اطلاعاتي داشتم ، اما براي ساخت دستگاه كافي نبود ).
پس از آن براي دوره كارشناسي ارشد ساخت دستگاه گردباف حلقوي تاري را انتخاب كردم ، در اين مدت دستگاه هاي ديگري به سفارش چند كارخانه طراحي و ساخته شد در اين زمان متوجه شدم براي اقتصادي بودن كار مي بايست برنامه نويسي به شخص ديگري واگذار شود تا بتوان مراحل سخت افزار و نرم افزار را همزمان پيش برد .
با چند نفر كارهايي انجام دادم كه بين آنها آقاي مهندس سعيدي نيا خلاقيت و پشتكار بيشتري داشت و اكنون به صورت مشترك كار مي كنيم . پس از اتمام دوره دانشگاه تصميم گرفتيم دستگاهي به صورت انبوه توليد كنيم (تا آن زمان تمام كارها بر مبناي سفارش بود .) كه پس از بررسي موارد تكنيكي و اقتصادي استحكام سنج اليما كه اولين نمونه آن را 3050 – EMT ناميديم انتخاب شد .
در مورد دستگاه استحكام سنج اليما بگوييد ، همچنين توضيح دهيد كه آيا كاربرد اين دستگاه خاص صنعت نساجي است و يا در صنايع ديگر هم كارايي دارد ؟
اين دستگاه يك وسيله آزمايشگاهي به منظور سنجش رفتار مواد تحت تأثير نيروهاي برشي ، كششي و فشاري است و چگونگي تغيير شكل در اثر اين نيروها را ثبت و پردازش مي كند ، اين آزمايشات مي تواند شامل تغيير شكل مشخص نمونه و اندازه گيري ساير پارامترها ، وارد كردن نيروي تحت كنترل ، آزمايشهاي چند مرحله اي ، سيكلي و خزش باشد ، و به همين دليل كاربرد اين دستگاه محدوده وسيعي از توليد كنندگان ، مصرف كنندگان و طراحان قطعات را در بر مي گيرد ولي از آنجايي كه بيشترين ارتباط ما با صنايع نساجي بوده است ، امكانات ويژه اي كه براي اين دستگاه در نظر گرفته شده ، خاص اين صنعت مي باشد و مشتريان ما نيز اكثراً از صنايع نساجي هستند .
اما نكته اي كه بايد اشاره كنم اين است كه قابليتهاي اين دستگاه عمومي بوده و ميتوان با ايجاد تغييرات جزئي در سختافزار آن، كاربردهاي متفاوتي را براي آن در صنايع مختلف تعريف نمود. چرا كه نرمافزار و سيستمهاي الكترونيكي كه زمان زيادي از مراحل ساخت را به خود اختصاص داده است و نيز قسمت مكانيكي كه ساختار اصلي دستگاه ميباشد، براي كاربردهاي متفاوت مشابه هستند و تغييرات مورد نياز در حد 5 الي 10 درصد كل سيستم است.
از اين جهت كه تست دستگاه از نوع تخريبي است نميتوان تمام محصول را تست كرد. براي گروهي از صنايع كه فرآيند توليد در آنها تغييرات زيادي دارد، ابزاري براي كنترل كيفيت بوده و در بعضي ديگر كه واريانس توليد و اختلاف بين نمونههاي مختلف كم ميباشد ابزاري براي طراحي محصول جهت رسيدن به محصولي مشخص و تأييد نمونه طراحي شده است.
يكي از اساسيترين موارد پس از ساخت دستگاه، مسأله فروش آن بود كه ما براي رفع اين مشكل با ارائه خدمات پس از فروش به جلب اعتماد مصرفكننده پرداختيم.
به عنوان مثال تحويل دستگاه پس از قرارداد فروش در ظرف كمتر از يك هفته انجام ميشد و در صورت بروز مشكل در دستگاه در مدت زمان كمتر از چند ساعت براي تهران و يك روز براي ديگر شهرها به رفع مشكل پرداخته و چنانچه زمان بيشتري براي آن مورد نياز بود، در محل كارخانه، دستگاه ديگري جايگزين ميشد و اين مورد در مقايسه با نمونههاي مشابه داخلي و خارجي كه هم تحويل و هم تعمير دستگاه گاهي اوقات تا چندين ماه نيز به طول ميانجاميد، يك مزيت به شمار ميآمد. در مجموع اين دستگاه از نظر كارايي با نمونههاي داخلي فاصله زياد داشته و با بهترين نمونههاي خارجي آن قابل مقايسه است.
شما چگونه به اين نتيجه رسيديد كه ميبايست در كار خود، اقتصادي بودن طرح را مد نظر قرار دهيد با توجه به اين كه در ابتدا هدف از ساخت را لذت از اين كار ذكر كردهايد؟
در دوره دبيرستان كه ساكن يكي از شهرهاي خوزستان بودم پس از طراحي دستگاهي كه در ابتدا گفته شد با راهنمايي دوستي براي حمايت در ساخت به سازمان تحقيقات و پژوهشهاي علمي و صنعتي مراجعه كردم، كه در آن موقع نزديكترين مركز آن شيراز بود. به من گفته شد ما نسبت به طرح شما اعتماد نداريم و ميبايست نمونه آن را بسازي.
با مشكلات زيادي نمونهاي از طرح خود را ساختم و دوباره مراجعه كردم، با اينكه خوب جواب داد باز هم هيچ اتفاقي نيفتاد، همين طرح در جشنواره خوارزمي برگزيده شده كه برايم اميدوار كننده بود، سال بعد با دو طرح جالب به همراه نمونه اوليه آنها و همچنين سابقه جشنواره، مجدد به همان سازمان مراجعه كردم اين بار طرحها را از من گرفتند به قصد بررسي پس از مدتي كه مراجعه كردم طرحها همچنان روي ميز بود با اين تفاوت كه با سهلانگاري جاي استكان چاي روي آن افتاده بود. پس از آن ديد من نسبت به ساخت و خلاقيت تغيير كرد.
ابتكار و خلاقيت زماني ميتواند ارزشمند باشد كه در خدمت صنعت و تجارت به كار گرفته شود و بر مبناي برطرف كردن نياز ديگران باشد و چنانچه اين امر تحقق يابد خلاقيت ارزشمند است و تحسينبرانگيز. در حقيقت فرد مبتكر با ايدههاي خود كه منجر به پاسخگويي به نياز ديگران ميشود، به آنها منفعت ميرساند و آنها نيز به همين علت با خريد، از او حمايت ميكنند.
از لحاظ اجرايي در ساخت اين دستگاه با چه مشكلاتي مواجه بوديد؟
كارگاههاي زيادي براي ساخت قطعات وجود داشت ولي نكته حائز اهميت اين بود كه تمامي آنها كار را با كيفيت مناسب تحويل نميدادند. در چند مورد به دليل ضعف فرآيند انجام شده روي مواد، مجبور شديم تمامي آنها را كنار بگذاريم و از طريق كارگاهي ديگر اقدام كنيم چون توليد حالت انبوه داشت، هزينه زيادي را به ما تحميل نمود زيرا هدف نهايي ساخت دستگاه با كيفيت مطلوب بود. البته به مرور زمان، كارگاههايي كه با كيفيت بالاتري كار ميكردند را شناسايي كرده و با آنها ارتباط برقرار كرديم و همكاري با آنها همچنان ادامه دارد.
تهيه مواد اوليه نيز يكي ديگر از موارد بسيار آزاردهنده بود از يك سو توليدكنندگان معتبر در سطح دنيا، نمايندگي مشخصي در ايران ندارند و از سوي ديگر در موارد مختلف كالاهاي موجود در بازار به اصطلاح به صورت استوك وارد شده علاوه بر مشخص نبودن خصوصيات آن براي توليد انبوه روي آن نميشود حساب كرد اين مورد براي آلياژهاي فلزي و سروو موتورها عموميت دارد در مورد قطعات الكترونيك، هم تحريم و هم ضعف تجارت الكترونيك دست ما را براي طراحي ميبندد و يا بار مالي زيادي تحميل ميكند. در اين مورد مقايسه كنيد كه يك سازنده چيني يا تايواني خريد خود را اينترنتي انجام ميدهد و فقط هزينه پست به آن اضافه ميشود كه براي قطعات حساس الكترونيك ناچيز است، اما براي ما پس از چند واسطه و افزايش چند برابري قيمت، رسيدن به همان قطعه امكانپذير است.
با اين توضيحات در واقع ميتوان گفت كه كار ساخت در ايران با وجود مسائل مختلف كه اشاره مختصري به آنها شد، مشكلتر از خيلي از كشورهاي ديگر است و در بعضي موارد، همين مشكلات امكان رقابت را از بين ميبرد.
مسأله ديگري كه در اينجا بايد اشاره كنم اين است كه مدتي پيش و زماني كه تعداد فروش بيشتر شد با هدف نظارت بيشتر روي كيفيت قطعات و صرف هزينه و زمان كمتر براي ساخت آنها، كارگاهي را با امكانات مورد نياز قطعهسازي و الكترونيك تجهيز نموديم و در حال حاضر نيز با توجه به حجم پروژههاي در دست اجراء نياز بسيار شديدي به جذب نيرو احساس ميشود اما با وجود آنكه امكانات كاملي براي ساخت قطعات و توانايي جذب نيروي كار مورد نياز را داريم ولي به جز در موارد خاص ترجيح ميدهيم كه از طريق كارگاههاي خارج از مجموعه كار را انجام دهيم و علت آن ترس از مسائل كارگري و قوانين آن است اما اين راهي است كه براي توسعه ناچار به طي آن هستيم اما اميدواريم در آينده قوانين به نفع توليد تغيير كند.
آيا در مورد صادرات اين دستگاه اقداماتي را صورت دادهايد؟
مسأله بازاريابي خارج از كشور از طرف دوستاني كه ساكن لبنان و سوريه هستند و در زمينه نساجي فعاليت ميكنند پيشنهاد شده ولي نكته مهمي كه باعث شده تأمل بيشتري صورت گيرد آن است كه اين دستگاه بايد براي مدت قابل توجهي در ايران كار كند تا مشكلات احتمالي آن مشخص شود و به حدي از تكامل برسد كه براي سالها بدون نياز به تعمير و نگهداري كار كند و كاملاً قابل اطمينان باشد. ما ترجيح دادهايم تا زمان رسيدن به محصولي كه براي مدت زمان طولاني قابل اعتماد باشد كه لازمه آن چند سال كار دستگاه در ايران است، اين كار را به تعويق بيندازيم. زيرا ارائه خدمات پس از فروش به كشورهاي ديگر با كيفيتي كه در ابتداي صحبتهايم اشاره كردم بسيار سخت است.
برنامههاي شما براي آينده چيست؟
آنچه براي فنآوري نوين اليما مهم است، اصالت طراحي است و اين اصلي بوده كه همواره مد نظر داشتهايم. براي آينده قصد داريم وارد حوزههايي شويم كه يا مورد تحريم هستيم يا به سختي وارد كشور ميشود. همين اواخر دستگاهي با چنين خصوصيتي بر اساس سفارش ساختيم كه علاوه بر داشتن لذت ساخت، از اينكه توانستيم خدمتي به ايران كنيم خوشحالم. طرحهاي ديگري با همان ويژگي در دست ساخت است و اميدوارم در آينده انسانهاي خلاقي با تخصصهاي مختلف جهت پيشبرد اين طرحها جذب اليما شوند. |
