(3051 كلمه مجموعاً در اين متن موجود است) (502 بار خوانده شده است)
04/05/1388 بررسي چگونگي برونرفت از مشكلات فنآوري اطلاعات در كشور ما دستگاههاي دولتي يا غيردولتي يا در حال استفاده از فنآوري اطلاعات هستند و يا براي انجام امور به سمت بهرهگيري از اين فنآوري ميروند اما اين بهرهمندي در مواردي با مشكلاتي روبهرو است كه مسائل فني تنها بخش كوچكي از آن به شمار ميرود؛ در برخي از دستگاهها و سازمانهايي كه بخش عمدهاي از خدمات خود را به صورت IT محور ارائه ميكنند دسترسي به اطلاعات از سوي سازمانهاي نيازمند به بانك اطلاعاتي آنها ميسر نيست، به طور مثال تنها نيروي انتظامي ميتواند به اطلاعات سازمان ثبت احوال دسترسي داشته باشد و اين امكان براي بانكها وجود ندارد.به گزارش خبرنگار ايسنا، براي برون رفت از مشكلات فنآوري اطلاعات در كشور، بايد راهكارهاي بهرهمندي جامعه از IT و نيز بهرهمندي علمي از رايانه در تمامي سطوح و اقشار مردم به صورت فرهنگ سازي شده و با برنامهاي اصولي نهادينه شود. حميدرضا مختاريان ،كارشناس فنآوري اطلاعات - با بيان اينكه با زيرساختهاي صحيح ميتوان به سمت روانسازي بهره از فنآوري اطلاعات در كشور حركت كرد، افزود: در بخش زيرساختهاي مخابراتي در چند سال گذشته شبكه فيبر نوري گسترده شده است اما هنوز نواقصي هست بايد حل شود. در بخش نرمافزاري هم با بهره از زيرساختهاي سختافزاري ميتواند سرويسهايي را به مردم ارائه دهد كه در لايههاي مختلف زندگي آنان وارد ميشود و باعث تسهيل در انجام امور ميشود.مختاريان با بيان اين كه در امور مربوط به فنآوري اطلاعات به دليل هزينهبر بودن اجراي طرحها و پروژهها بايد از دوبارهكاري پرهيز شود، خاطرنشان كرد: تاكنون چشماندازي وجود نداشته است تا زيرساختهاي سختافزاري و نرمافزاري در چه بازه زماني ايجاد شود يا مشكلات طرحهاي اجرا شده حل شود. پروژه گواهي امضاي ديجيتال شايد راهاندازي شده باشد اما زماني كه بهرهبري از آن جدي ميشود كيفيت مشخص آن از سوي بانكها تضمين نميشود. به عقيده كارشناسان نقش دانشگاهها در افزايش بهرهمندي اجتماع از IT مهم است؛ دانشگاهها بايد جلوتر از اتفاقاتي باشد كه در صنعت ميافتد و بايد كارهاي تحقيقاتي را با آرامش و حساسيت انجام دهند تا در زمان عملياتي شدن هزينههايي كه قرار است به عنوان بودجه صرف اجراي كار شود بيشتر از حد پيشبيني شده نباشد. البته دانشگاهها نيازهاي صنعت را نميشناسند زيرا منفعتي در شناخت آن نميبينند. در صنعت براي كم كردن هزينهها از فنآوري اطلاعات استفاده ميشود؛ فارغ التحصيلان دانشگاهها چرخهاي صنعت را ميچرخانند اما اينكه با كار اطلاعاتي و نه صرفا كشوري وارد بازار كار شوند نتيجه بهتري حاصل خواهد شد.اما يك كارشناس فنآوري اطلاعات اولين نياز اين حوزه را تعيين متولي فنآوري اطلاعات كشورعنوان و اظهار كرد: رئيس جمهور به دليل قدرت اجرايي و مجلس شوراي اسلامي به خاطر توان قانونگذاري ميتوانند در تعيين متولي فنآوري اطلاعات اقدام كنند.خسرو سلجوقي از هدفگذاري در حوزه فنآوري اطلاعات بهعنوان راهكاري در بهرهمندي از اين فنآوري در كشور نام برد و افزود: هدفگذاري به اين معنا كه هر دستگاه مشخص كند چند درصد از برنامههاي خود را دريك برنامه زمانبندي مشخص، حتي چند ساله، از طريق فنآوري در ارتباطات انجام دهد، در نظام اداري ايران وجود ندارد. ممكن است در يك دستگاه برنامهاي سه ساله مشخص شده باشد اما اين كه در هر سال چند درصد از كار پيش برود معلوم نيست.به گفته وي ناظران رسمي همچون سازمان بازرسي كل كشور، مجلس شوراي اسلامي و نظارتهاي مردمي بايد بتوانند با عملكرد دستگاهها درباره خدمات فنآوري اطلاعات محوري كه ارائه ميشود، آشنا باشد و بر انجام دقيق و طبق برنامه آنها نظارت كنند.براي بهرهبرداري از فنآوري اطلاعات در كشور افزايش سطح مهارت و منابع نهادهاي حرفهيي و تخصصي را لازم است و براي رسيدن به اين هدف همكاري بين بخش دولتي و خصوصي ضروري به نظر ميرسد.حسين ابراهيمآبادي ـ عضو انجمن ايراني مطالعات جامعه اطلاعاتي ـ معتقد است: حمايت از نهادها براي افزايش سطح آنها به منظور ايجاد زيرساختهاي لازم از سوي دولت و افزايش مهارتها با فعاليتهاي دانشي و تحقيقاتي از سوي بخش خصوصي وظايف اين دو بخش را شامل ميشود.وي با بيان اين كه نهادهاي حرفهيي و تخصصي موجود قدرت و توان كافي را به دليل سياستهاي دولت در حمايت از بخشي از ICT ندارند، خاطرنشان كرد: دانشگاهها در حوزه آموزش مجازي فعاليت ميكنند اما اين حركت بايد به سمت آموزشي از طريق مولتيمديا سوق پيدا كند و با استفاده از اين ابزار بايد مهارتهاي حرفهيي در ICT آموزش داده شود. ابراهيمآبادي همچنين اظهار كرد: مشكل اصلي آموزش الكترونيكي در كشور ما توليد محتواي چند رسانهيي است اما از آنجا كه اين امر پرهزينه است دانشگاهها وارد آن نميشوند. در كشور ما از دانشگاه مجازي برداشت درستي نشده است و بيشتر از طريق يك رسانه انجام ميشود.در اين كه زيرساختهاي كشور ما كافي نيست و در حال حاضر مشكل سرعت اينترنت داريم شكي نيست و سرعت ناكافي كه حتي براي دانلود در يك مركز آموزشگاهي كافي نيست گواهي بر اين امر است، در حالي كه تمام بهرهمندي علمي از رايانه و اينترنت اين نيست بلكه توزيع اطلاعات از اهميت بيشتري برخوردار است كه با سرعت موجود اينترنت امكانپذير نيست.براي توسعه كاربردي IT در كشور بايد محور توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جامعه در برنامه توسعه پنجم، براساس IT طراحي شود و كاربردهايي كه تاكنون در كشور ايجاد شده، مانند آنچه در قوه قضاييه، نيروي انتظامي به وجود آمدهاند به مردم معرفي شوند تا بتوان از امكانات ايجاد شده استفاده كرد. علياكبر جلالي ـ استاد دانشگاه ـ با بيان اين مطلب و اين كه يكي از راهكارهاي ديگر در استفاده از IT توسعه فرهنگي و آموزش شهروندان است و استان اصفهان كار را آغاز كرده است، افزود: با توجه به سرعت پايين اينترنت و شبكههاي دسترسي در ايران بايد بتوانيم سريعا براي دسترسي به پهناي باند زياد اقدام كنيم زيرا در صورتي كه پهناي باند به اندازه كافي نباشد مطمئنا تمام اقدامات انجام شده بيثمر و يا كم اثر خواهد بود. اين كارشناس فنآوري اطلاعات خاطرنشان كرد: در حوزه زيرساخت بايد اقدامات عاجلي انجام شود؛ تلاش در جهت دسترسي آحاد جامعه به شبكههاي ارزان قيمت ميتواند راهگشاي توسعه IT با توجه به زيرساختها در كشور باشد. به طور مثال در حال حاضر كه در روستاهاي كشور دسترسي به اينترنت از طريق دفاتر ICT روستايي صورت ميگيرد بهتر است زمينهاي فراهم شود تا روستاييان بتوانند با هزينه بسيار كم از خدمات دفاتر استفاده كنند.اما گروه موثر در آموزش فنآوري اطلاعات افراد متخصصي هستند كه بايد بتوانند نرمافزارهاي لازم را براي توسعه IT تهيه و زيرساخت فني و ارتباطي لازم را تهيه كنند. در اين باره مراكز بخش خصوصي ميتوانند آموزشهاي تخصصي را انجام دهند؛ دانشگاهها نيز در اين حوزه بسيار موثر واقع ميشوند.مردم عادي و كاركنان دستگاههاي دولتي به عنوان بدنه جامعه كه بايد آموزشهاي كلاسيك مثل گذراندن دورهي ICDL و دورههاي شهروندي الكترونيكي را ببينند به عنوان گروهي هستند كه ميتوانند از طريق رسانهها مانند صدا و سيما و نشريات با فرهنگ استفاده از ابزار IT كه در اختيار دارند استفاده كنند. به عقيده كارشناسان بايد به دنبال ايجاد دولت الكترونيكي براي بهرهمندي از فنآوري اطلاعات در جامعه باشيم. در صورتي كه دولت الكترونيكي تحقق نيابد هر نوع اقدام ديگر ميتواند به صورت فعاليتي جزيرهاي و مستقل تلقي شود. دولت الكترونيكي بايد درهمگرايي اقدامات انجام شده موثر باشد در غير اين صورت هزينههاي بسياري كه به صورت پراكنده انجام ميشود نتيجهاي نخواهد داد. در سال اصلاح الگوي مصرف بايد با ايجاد شهرها و روستاهاي الكترونيكي اقدامي موثر و يكپارچه براي استفاده از IT در كليه زمينههاي شهر و روستا صورت پذيرد. نقش فناوری اطلاعات در بازازهاي جهاني پدر قرن بیست و یکم، اکثر سازمانهای دولتی و خصوصی فعالیتهاي خود را به صورت اقتصاد دیجیتالی و مبتنی بر استفاده از فناوریهاي دیجیتالی پایهریزی ميکنند. این نوع اقتصاد تحت عنوان اقتصاد اینترنتی، اقتصاد تحت وب و اقتصاد جدید نیز نامیده ميشود. در این شکل جدید از اقتصاد زیرساختهاي دیجیتالی، بسترهای لازم برای همکاری، ارتباط، جستوجوی اطلاعات و فعالیتهاي افراد و سازمانها را فراهم ميکند. این بستر شامل موارد زیر ميشود: - انجام مبادلات مالی مصرفکنندگان و شرکتها به صورت دیجیتالی. - تغییر قالب بسیاری از محصولات مانند کتاب، مجله، برنامههاي رادیو و تلویزیون، فیلمها، بازیهاي الکترونیکی، لوحهاي موسیقی و نرم افزارهای رایانهای به شکل دیجیتالی. - افزودن قابلیت اتصال کالاهای فیزیکی مانند لوازم خانگی و اتومبیل به رایانه. در اقتصاد دیجیتالی، فعالان اقصادی به طور فزایندهای کارهای اساسی خود از قبیل خرید و فروش کالا و خدمات و همکاریهاي تجاری را به صورت الکترونیکی انجام ميدهند.چنین فرآیندی به عنوان تجارت الکترونیکی یا کسب و کار الکترونیکی نامیده ميشود. همچنین افراد و سازمانها از فناوری دیجیتالی جهت دسترسی به اطلاعات ذخیره شده در مکانهاي جغرافیایی مختلف و برقراری ارتباط و همکاری با یکدیگر استفاده ميکنند و افراد ميتوانند رایانههايشان را به اینترنت یا اینترانت سازمانهاي خود متصل كنند. علاوه بر آن بسیاری از سازمانها اینترانت خود را به اینترانت شرکای خود متصل كردهاند که به این نوع از شبکهها، اکسترانت گفته ميشود. در گذشته اتصال شبکهها از طریق کابل کشی و سیستمهاي با سیم انجام ميشد ولی از سال 2000 به بعد اکثر ارتباطات و همکاریهاي از راه دور به کمک سیستمهاي بیسیم انجام ميشود.سازمانها در محیطی پر تنش ، غیر قابل پیشبینی، پیچیده و به سرعت در حال تغییر برای کسب سود بیشتر، حفظ بازار و به طور کلی بقا و رشد خویش در رقابتند و برای رسیدن به این اهداف باید توانایی واکنش سریع در برابر تهدیدات و فرصتهاي موجود در چنین محیط پویایی را داشته باشند. سازمانها بايد عوامل محیطی تاثیرگذار بر فعالیتهاي سازمانی مانند: عوامل اجتماعی، قانونی، اقتصادی، فیزیکی و سیاسی را به خوبی بشناسند چرا که این عوامل ميتوانند موجب فشار بر سازمان شوند. این فشارها به طور کلی به سه دسته فشارهای بازار، فشارهای فناوری و فشارهای اجتماعی طبقهبندی ميشوند. الف- فشارهای بازار فشارهای بازار ناشی از اقتصاد جهانی، رقابت شدید، تغییرات طبیعی نیروی کار و قدرت مشتریان است. در ادامه به بررسی هر یک از این عوامل ميپردازیم: شبکههاي ارتباطی از راه دور و پیشرفته مانند اینترنت حرکت به سوی اقتصاد جهانی را تسهیل كردهاند. توافقنامههاي منطقهای از قبیل توافق نامه تجارت آزاد آمریکای شمالی (NAFTA بین سه کشور ایالات متحده، کانادا و مکزیک) و ایجاد بازار متحد اروپایی با پول واحد (یورو)، سهم بسزایی در افزایش سطح تجارت جهانی دارد. هزینه نیروی کار از دیگر فشارهای وارد بر شرکتهاي فعال در بازار جهانی، است.این هزینه در کشورهای مختلف بسیار متفاوت است. در کشورهای توسعه یافته چون مزایای زیادی مانند مراقبتهاي بهداشتی در اختیار کارمندان و کارگران صنایع قرار ميدهند، نیروی کار گرانتر از کشورهای در حال توسعه است. در نتیجه صنایع وابسته به نیروی کارترجیح ميدهند فعالیتهاي تولیدی خود را به کشورهایی با هزینه نیروی کار کمتر انتقال دهند. با متنوع شدن نیروی کار به خصوص در کشورهای توسعه یافته، ائتلاف نیروهای کار سختتر شده است. امروزه تعداد زنان، والدین مجرد، اقلیتها و معلولان که در تمام موقعیتها کار ميکنند، در حال افزایش است. فناوری اطلاعات ائتلاف نیروی کار متنوع در قالب نیروی کار سنتی را تسهیل كرده و به افراد اجازه کار از راه دور و منزل را فراهم كرده است. فرهنگ و توقعات مصرفکنندگان با افزایش دانش افراد درباره میزان دسترسی و کیفیت محصولات و خدمات افزایش یافته است و مصرفکنندگان ميتوانند در اینترنت، اطلاعات دقیقی درباره محصولات و خدمات مشابه یافته و قیمت اجناس رقبای مختلف را با هم مقایسه كنند و کالای مورد نظر خود را با شرکت در حراجیهاي الکترونیکی خریداری كنند. اهمیت مشتریان، سازمانها را وادار به افزایش تلاشهاي خود در جهت جذب و حفظ مشتریان كرده است. ب- فشارهای فناوری:دومین نوع از فشارهای کسب وکار مربوط به فشارهای فناوری است. نوعآوری فناوری، فناوریهاي منسوخ و حجم انبوه اطلاعات، فشارهای اصلی مرتبط با فناوری هستند. فناوریهاي مورد استفاده به سرعت در حال اصلاح و به روز شدن است و هر روز فناوریهاي جدیدتری به بازار ميآید و گزینههاي خدمات تغییر ميکند و همین امر باعث افزایش کیفیت کالاها ميشود در نتیجه فناوریها و روشهاي امروزی با گذشت زمان منسوخ ميشود. همچنین حجم اطلاعاتی که در اینترنت به صورت رایگان در دسترس است، هر ساله بیش از دو برابر افزایش ميیابد. اینترنت و سایر شبکههاي ارتباطی از راه دور حجم عظیمي از اطلاعات را به سمت مدیران سازمانها سوق ميدهند و مدیران جهت اتخاذ تصمیم درست و موثر باید توانایی دسترسی، هدایت و به کارگیری حجم انبوهی از دادهها، اطلاعات و دانش را داشته باشند. فناوریهاي اطلاعات مانند دادهکاوی (Data mining) ميتوانند مدیران را در تصمیمگیریها به صورت کارآمد پشتیبانی كنند. پ - فشارهای اجتماعی:دسته سوم از فشارهای کسب و کار شامل مسئولیتهاي اجتماعی، قانونگرایی و قانون زدایی دولت، صرف هزینه برای برنامههاي اجتماعی و دغدغههاي اخلاقی است. مسائل اجتماعی بر سازمان تاثیر داشته و سازمان برای حل این مسائل باید پول و زمان صرف کند. یکی از مسائل عمده اجتماعی که بر سازمانهاي مدرن تاثیر گذار است شکاف اطلاعاتی بین سازمانهایی که دسترسی به اینترنت و شبکههاي ارتباطی دارند و آنهایی که دسترسی ندارند، است. قوانین دولتی در امور امنیت، بهداشت، کنترل محیط و ایجاد فرصتهاي بازرگانی برابر، از دیگر فشارهای اجتماعی در کسب و کار است. این قوانین، هزینههاي تولیدی و ارائه خدمات سازمانها را افزایش ميدهند و رقابت این سازمانها را با صنایع کشورهای دیگر که چنین محدودیتهايی ندارند را سختتر ميكند. بهطور کلی استانداردهاي موجود در زمینه درست یا غلط بودن، جزو مسائل اخلاقی هستند و به طور خاص به استانداردهای درست و غلط در زمینه فعالیتهاي مربوط به پردازش اطلاعات، اخلاق اطلاعاتی گفته ميشود. اخلاق اطلاعاتی از این رو حائزاهمیت است که ميتواند به روان کارمندان و وجهه سازمان لطمه بزند. کاربرد گسترده IT دغدغههاي اخلاقی زیادی چون مشاهده نامههاي الکترونیکی اشخاص و تجاوز به حریم خصوصی میلیونها نفر از مشتریانی که اطلاعاتشان را در پایگاه دادههاي عمومي و خصوصی ذخیره کردهاند، به وجود آورده است. 1 - واکنشهاي سازمانی به فشارهای کسب و کار و پشتیبانی فناوری اطلاعات سازمانها به کمک فناوری اطلاعات از قبیل سیستمهاي استراتژیک، تمرکز بر مشتری، تولید سفارشی و تولید انبوه سفارشی و تجارت الکترونیکي به فشارهای کسب و کار واکنش نشان ميدهند. در ادامه به شرح مختصری از هر یک از این واکنشها ميپردازیم: سیستمهاي استراتژیک به اشکال زير، سازمانها را حمایت ميکنند: - افزایش سهم بازار- افزایش درآمد- مذاکره بهتر با تامینکنندگان- جلوگیری از ورود رقبا به بازار فروش سازمانها. تلاش سازمانها برای ارائه خدمات بهتر ميتواند در جذب و نگهداری مشتریان موثر باشد. فناوری اطلاعات ابزار و فرآیندهای کاری بیشماری را جهت حفظ رضایت در مشتریان فراهم كرده است. تولید سفارشی یکی از استراتژیهاي تولید محصولات و ارائه خدمات مطابق میل و خواسته مشتریان است و دغدغه اصلی صنایع تولیدی و خدماتی چگونگی سفارشیسازی کالا با قیمتی معقول و ارزان است. بخشی از راهکار سفارشیسازی تولید و سرویسدهی تغییر فرآیند صنایع از تولید انبوه به تولید انبوه سفارشی است. در تولید انبوه و تولید انبوه سفارشی حجم بالایی از محصولات یکسان تولید ميشود با این تفاوت که در تولید انبوه سفارشی برخی از گزینههاي محصول مطابق خواسته مشتری سفارشی ميشود. 2 - مزیت رقابتی و سیستمهاي اطلاعات استراتژیک:به استراتژیهاي کسب و کار به منظور رقابت، اهداف، خط مشیها و سیاستهاي مورد نیاز برای رسیدن به اهداف، استراتژی رقابتی گفته ميشود. سازمانها در خلال استراتژی رقابتی به دنبال مزیت رقابتی و پیشی گرفتن از رقبا در مواردی چون قیمت، کیفیت، سرعت در صنعت هستند. مزیت رقابتی کمک ميکند شرکتها بتوانند بازار را کنترل كنند و به سود بیشتری دست یابند. مزیت رقابتی در اقتصاد دیجیتالی حتی از اقتصاد سنتی نیز اهمیت بیشتری یافته است. در اکثر حالات، اقتصاد دیجیتالی هسته تجارت، شرکتها و سازمانها را تغییر نداده است. فناوری اطلاعات تسهیلاتی را جهت افزایش موفقیت سازمان در مسیر منابع سنتی مزیت رقابتی مانند قیمت پائین، خدمات مشتری عالی و مدیریت زنجیره تامین بالادستی ارائه داده است. سیستمهاي اطلاعات استراتژیک (SISها) با کمک به سازمان در اجرای اهداف استراتژیک و افزایش بهرهوری و تولیدات، مزیت رقابتی را فراهم ميکنند. هر سیستم اطلاعاتی که با افزایش مزیت رقابتی یا کاهش معایب رقابتی سازمان کمک کند، سیستم اطلاعات استراتژیک نام دارد. 3 - مدل نیروهای رقابتی Porter:مدل نیروهای رقابتی پورتر بهترین ساختار شناخته شده برای تحلیل رقابتپذیری سازمانها است. شرکتها از این مدل برای توسعه استراتژیهايشان جهت افزایش لبه رقابتی خود استفاده ميکنند. همچنین مدل پورتر نشان ميدهد چگونه فناوری اطلاعات ميتواند رقابت پذیری واحدهای اقتصادی را افزایش دهد. مدل پورتر پنج نیروی اصلی را که ميتوانند موقعیت یک واحد اقتصادی را در یک صنعت به خطر بیندازند، معرفی ميکند. با گذشت حدود یک دهه از تغییر ماهیت رقابت توسط اینترنت، پورتر نتیجه گرفت که به طور کلی فشار اینترنت در حال افزایش شدت رقابت است و تاثیر منفی بر سوددهی شرکتها دارد. این پنج نیرو و راههای نفوذ اینترنت به آنها به شرح زیر است: - تهدید ورود رقبای جدید: برای اکثر واحدهای اقتصادی، اینترنت تهدید ورود رقبای جدید به بازار محصولاتشان را افزایش داده و موانع سنتی ورود به بازار مانند نیاز به عوامل فروش یا نیاز به یک محل فیزیکی برای فروش کالا یا خدمات را برداشته است. امروزه صنایع برای رقابت و فروش کالا و خدمات تنها به وبسایت نیاز دارند. اینترنت مرزهای جغرافیایی را برداشته و رقبایی که از نظر جغرافیایی دور هستند را به راحتی قادر به رقابت با واحدهای اقتصادی موجود، كرده است. - قدرت چانه زنی تامینکنندگان: فشار اینترنت بر تامینکنندگان پیچیده است. از یک سو خریداران ميتوانند تامینکنندگان متفاوت و قیمتهای رقابتی بیشتری را یافته و قدرت چانهزنی تامینکنندگان را کاهش دهند و از سوی دیگر شرکتها از اینترنت جهت یکپارچهسازی زنجیره تامین استفاده ميکنند. - قدرت چانه زنی مشتریان (خریداران): وب سایتها به طور چشمگیری دسترسی خریداران به اطلاعات درباره محصولات و تامینکنندگان را افزایش دادهاند. فناوریهاي اینترنتی به خریداران امکان خرید از تامینکنندگان سرتاسر دنیا با صرف هزینه و زمان کمتر ميدهند و به عبارت دیگر اینترنت قدرت چانهزنی مشتریان را افزایش داده است. - تهدید محصولات یا خدمات جایگزین: جایگزینی، بزرگترین خطر تهدیدکننده صنایع مبتنی بر اطلاعات است. صنایعی چون موسیقی، کتاب، نرمافزار که محصولات آن قابلیت جابهجایی با اطلاعات دیجیتالی شده دارد، باید به اینترنت به عنوان یک تهدید جدی بنگرد چراکه اینترنت ميتواند این اطلاعات را به روش مناسب و با هزینه اندک در دسترس عموم قرار دهد. - رقابت میان بنگاههاي موجود در صنعت: در معرض دید بودن کاربردهای اینترنت روی وبسایتها، سیستمهاي اختصاصی را در حفظ اسرار دچار مشکلات بسیاری کرده است. در نتیجه بین رقبا تفاوتهاي اندکی وجود دارد. به عبارت سادهتر، وقتی من سیستم جدید رقبای خود را به صورت برخط ميبینم، به منظور عقب نماندن از رقابت به سرعت ویژگیهاي سیستم جدید رقیب را به سیستم خود خواهم افزود. سیستمهاي مبتنی بر اینترنت در حال دگرگون کردن رقابت طبیعی و حتی ساختار صنایع هستند. منبع:پايگاه اطلاع رساني فناوري اطلاعات و ارتباطات ايران
