ويستا، في‌جي، ويَن -1
86/2/20
نيما حجازي
في‌جي، ويَن
مقدمه: ممكن است با ديدن اين تيتر فكر كنيد كه اين سه كلمه چه ارتباطي با هم دارند؟! با خواندن اين مقاله ارتباط آنها را خواهيد فهميد. ويندوز «ويَن» نام نسخه‌اي از ويندوز مايكروسافت است كه بعد از ويستا عرضه خواهد شد. نام اين ويندوز در فوريه سال 2000 به عنوان فرزند ويندوز ايكس‌پي ذكر شد. قرار بود كه ويستا نسخه مياني اين دو ويندوز باشد. به دليل وقفه‌هاي فراوان، ويَن به تعويق افتاد و ويستا براي خود نسخه مستقلي گرديد.قرار است كه ويندوز ديگري به نام «في‌جي» به عنوان نسخه مياني ويستا و ويَن عرضه شود. ويندوز ويَن قبلاً به نام Blackcomb معرفي شده بود، همان‌طور كه نام قبلي ويندوز ايكس‌پي، ويسلر، و نام قبلي ويندوز ويستا، لانگ‌هورن بود. دو ويندوز اول (Blackcomb و ويسلر) نام خود را از يك پيست اسكي در بريتيش كلمبيا در كانادا گرفته بودند. همچنين قهوه‌خانه‌اي معروف در اين پيست قرار گرفته كه لانگ‌هورن نام دارد.
ويندوز ويستا
همگي كم‌و‌بيش مي‌دانيم كه درون ويستا چه مي‌گذرد. منوي استارت و پنجره‌هاي اكسپلورر از نو طراحي شده‌اند، رابط Aero Glass، نوار ابزار كناري، و بسياري ابزار جديد به آن اضافه شده است. علاوه بر اين جلوه‌هاي ديداري، نرم‌افزارهايي مانند مدافع ويندوز (Defender)، سرويس OneCare، نسخه 7 مرورگر اينترنتي، و مدياپلير 11 به آن افزوده شده‌اند. پس در اصل مي‌بينيم كه ويستا، تنها نسخه تغيير يافته‌اي از ويندوز است كه قدري قابليت جديد به ويندوز ايكس‌پي مي‌افزايد.
ويندوز في‌جي (نسخه دوم ويستا(
اين ويندوز، يك نسخه ساندويچي بين ويستا و ويَن خواهد بود. ولي نسبت به ويستا ويژگي‌هاي بيشتري دارد
* مواردي به رابط كاربري افزوده مي‌شود كه قرار بود در ويستا در نظر گرفته شود، علاوه بر آن نوارابزار كناري تقويت مي‌شود و كاربري آن بيشتر از يك ساعت مچي پيشرفته خواهد بود.
- بسته نرم‌افزاري دات‌نت به نسخه 5/3 يا حتي 4 ارتقاء خواهد يافت.
- سرويس WinFS به ويندوز افزوده خواهد شد.
- نرم‌افزارهاي ويندوزي ارتقاء خواهند يافت.
- تلفيق بيشتر با Windows Live. نرم‌افزار مديا سنتر براي تلفيق با نرم‌افزار پيام‌رسان، Spaces، و ديگر سرويس‌هاي Windows Live.
- شايد نرم‌افزار موناكو براي ويرايش موسيقي به ويندوز افزوده شود.
- پخش نهادينه HD-DVD و حتي Blu-ray. ويستا در حال حاضر اين ديسك‌ها را مي‌شناسد ولي براي پخش آنها نياز به دكودر جدا است.
- موتور تشخيص گفتار بهينه‌تر مي‌شود.
- امنيت سيستم بيشتر مي‌شود.
- تم‌ها، آيكون‌ها، كاغذ ديواري‌ها، و بازي‌هاي جديد به ويندوز افزوده مي‌شود.
ويندوز ويَن
ولي ويَن يك نسخه كاملاً جديد است، نه يك تم جديد كه به ويندوز اضافه شده و به آن رنگ و روي جديدي داده است. رابط كاربري كاملاً تغيير كرده است و ديگر خبري از اكسپلورر نيست. اكسپلورر، نوار ابزار پايين، و حتي منوي استارت حذف شده‌اند. منوي جديد به شكل پاي (كيك ميوه‌اي) است. موناد و WinFS هم به آن اضافه خواهند شد.شايد شما هم بگوييد كه اين خبر خوبي است و بالاخره وقت آن بود كه از منوي استارت ويندوز 95 و رابط فرسوده اكسپلورر دل بكنيم، ولي در نظر بگيريد كه از زمان عرضه لانگ‌هورن (ويستا) و Blackcomb چه اتفاقاتي افتاده است. ويَن به عنوان نسخه جديد اعلام شد و ويستا نسخه مياني است. اين ايدئولوژي تغيير نكرده است.انگار مايكروسافت دارد وقت تلف مي‌كند. آيا آنها چيزي را مخفي كرده‌اند؟ شايع است كه ويَن آخرين نسخه ويندوز خواهد بود. شايد حتي ديگر ويندوز نام نگيرد. آيا مايكروسافتي‌ها واقعاً مي‌خواهند شاهكار بزنند يا اين كه از پس وعده و وعيدهاي خود هم بر نمي‌آيند؟!
ويستا پس از تأخيرهاي فراوان عرضه شد. پروژه در سال 2001 آغاز گرديد و پايه و اساس آن ويندوز ايكس‌پي بود. انگار فقط براي ويندوز ايكس‌پي يك پوسته جديد طراحي شد. چند سال بعد مايكروسافتي‌ها فهميدند كه كار تيم سازنده سرور 2003 از كار آنها خيلي بهتر است، بنابراين همه كارهاي خود را دور ريختند و ادامه كار بر مبناي سرور 2003 انجام شد.
البته اين امر فقط تأخيرها را زياد كرد. شايد بهترين سيستم نام‌گذاري در دنياي ويندوزهاي سرور باشد. در حال حاضر هر 4 سال يك نسخه اصلي عرضه مي‌شود: سرور 2003، لانگ‌هورن سرور 2007. بين اين دو نسخه، نسخه سومي از سرور 2003 هم عرضه شد كه همه ارتقاءها را به علاوه تعدادي افزودني و تصحيح به همراه داشت.ويستا قرار بود نسخه دوم ويندوز ايكس‌پي و ويَن نسخه جديد ويندوز باشد. ولي بعد از اين همه تأخير، ويستا خود يك نسخه اصلي شد. ويَن همچنان نسخه اصلي بعدي است و في‌جي نقش نسخه مياني را خواهد داشت. فرض كنيد اگر به هواداران ويندوز بگوييد كه ويستا كه قرار بود فقط يك ميان‌نسخه باشد، اكنون خود يك نسخه كاملاً جديد از ويندوز است. آنها بيشتر خوشحال مي‌شوند.ويستا لايق اينقدر خوشحالي نبود. ولي مايكروسافت فريب خورد و قول داد قابليت‌هاي زيادي به ويستا بيفزايد. كمي بعد، مايكروسافت دريافت كه زيادي وعده داده و نمي‌تواند به قول‌ها خود عمل كند. در نتيجه، ويستا به صورت بي‌يال و دم عرضه شد. نسخه دوم بِتا كه بيرون آمد، سر تا پا باگ بود و نيمي از وعده‌هاي مايكروسافت را هم در خود نداشت؛ قابليت‌هايي مانند WinFS، Monad، نسل بعدي امنيت كامپيوتري، پشتيباني از رابط قابل ارتقاء اينتل، و سينك كردن كامپيوتر با كامپيوتر حذف شده بودند.
مايكروسافت اعلام كرده كه ويَن در دو نسخه 32 بيتي و 64 بيتي عرضه مي‌شود، زيرا هنوز دوره گذار از 32 به 64 بيت طي نشده است. پس برنامه‌هاي 32 بيتي هنوز هم اجرا مي‌شوند. ولي برنامه‌هاي 16 بيتي ديگر اجرا نخواهند شد. اين خبرخوبي از طرف مايكروسافت است، چون بالاخره از بندهاي «سازگاري» رهايي مي‌يابد.اگر ويَن تأخير داشته باشد، كه خواهد داشت‌!، شايد تا آن موقع برنامه‌هاي 32 بيتي ديگر از رده خارج شده باشند. اين نيز خبر خوبي است، زيرا ديگر لازم نيست كه منابع ويندوز براي سازگاري با هر چيزي اشغال شوند؛ البته براي برخي دوستان قديمي بد خواهد شد، چون ديگر جايي در ويندوز نخواهند داشت. تاريخ عرضه ويَن بين 2010 تا 2012 تخمين زده مي‌شود. ولي، تا آن موقع راه درازي در پيش است.
تازه‌هاي ويَن
- رابط فعلي كاملاً تغيير مي‌كند، ديگر نوار ابزار يا پوسته اكسپلورر يا منوي استارت وجود نخواهد داشت. احتمالاً كاملاً نوار ابزار و يا منوها حذف خواهند شد.
- تشخيص گفتار، ورودي اصلي خواهد بود، گرچه كي‌بورد و ماوس حذف نمي‌شوند. اغلب برنامه‌هاي ويندوز از اين قابليت پشتيباني خواهند كرد.
- بسياري از پروژه‌هاي مايكروسافت، اجرا خواهند شد، به خصوص محصولات گروه VIBE. شايع است كه يك منو به شكل پاي (كيك ميوه‌اي) استفاده خواهد شد.
- نسخه جديدي از NTFS كه در پوسته WinFS قوي‌تري پيچيده شده است. مديريت فايل‌ها از طريق برنامه‌ها انجام مي‌شود كه به طور خودكار فايل‌هاي مربوط به خود را دسته‌بندي و مديريت مي‌كنند.
- برنامه‌هاي داخل ويندوز پيشرفت زيادي خواهند داشت.
- جست‌وجوي فايل‌ها بخش بزرگي از ويَن خواهد بود.
- برنامه‌هاي در معرض خطر و سوءاستفاده مانند مرورگرهاي اينترنت، در حالت خاصي به نام جعبه شني (Sandbox) اجرا خواهند شد، بنابراين اشكالات امنيتي يك نرم‌افزار، كل سيستم عامل را به خطر نمي‌اندازد.
مرجع: دنياي كامپيوتر و ارتباطات